#FunduszeEuropejskie
Zrealizowane oddolne inicjatywy
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Łączy Nas Zielone
Wnioskodawczyni: Barbara Rubińska-Jonczy
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Szkoła Podstawowa nr 6 im. Noblistów Polskich w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Stworzono przyjazną przestrzeń dla owadów zapylających. Uczniowie samodzielnie wykonali duże hotele dla owadów, które zainstalowano na terenie zielonym szkoły.
Ponadto nasadzono wiele rodzajów roślin miododajnych, które będą źródłem obfitości dla zapylaczy zamieszkujących hotele. Całość estetycznie ogrodzono płotkiem, który pomalowano.
Przeprowadzono również zajęcia ogrodnicze dla dzieci, jak również omówiono kluczowe znaczenie roślin i owadów zapylających w ekosystemie.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: 45 osób
Serdecznie dziękujemy za zaangażowanie i poświęcenie Pani Hannie Skrzypiec, która jest pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz wszystkim uczniom i nauczycielom, którzy uczestniczyli w realizacji Oddolnej Inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Przegrodnicy – Idziemy w zielone!
Wnioskodawczyni: Izabela Górska
Miejscowość: Ożarowice
Subregion: bytomski
Miejsce realizacji: Teren Stadionu Sportowego przy ul. Sportowej w Ożarowicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Na terenie przedszkola oraz boiska przy ul. Sportowej w Ożarowicach została zrealizowana oddolna inicjatywa pt. „Przegrodnicy-Idziemy w zielone!” przez dzieci, ich rodziców i lokalną społeczność. Stworzono ogródek warzywno-kwiatowy z kompostownikiem oraz zbiornikiem na wodę deszczową, nasadzono również drzewa i krzewy. Warzywa i owoce, które wyrosną w drewnianych skrzyniach będą doskonałym źródłem witamin dla przedszkolaków, jak również obiektem obserwacji przez dzieci podczas cyklu ich wzrastania. Ponadto postawiony kompostownik da dzieciom przykład biodegradacji, a zbiornik na deszczówkę pozwoli na wykorzystanie zgromadzonej wody na podlewanie roślin. Nasadzenie drzew przy linii boiska w przyszłości zapewni chwilę wytchnienia w cieniu.
Jak można zauważyć na dołączonych zdjęciach dzieci były aktywnie zaangażowane w prace ogrodowe jak również ich rodzice oraz lokalna społeczność, co jest przykładem integracji międzypokoleniowej ku wspólnemu celowi, jakim było utworzenie ogródka warzywnego, który przyniesie korzyści w przyszłości.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: rodzice, dzieci, personel przedszkola oraz lokalna społeczność
Serdeczne podziękowania dla wszystkich zaangażowanych w realizację inicjatywy – wnioskodawczyni, przedszkolakom, rodzicom, personelowi przedszkolnemu oraz lokalnej społeczności.
Mamy nadzieje, że stworzony ogród będzie dla Was wszystkich inspiracją do stworzenia swoich własnych ogródków poprzez samodzielną pracę.
W ramach projektu „EkoLiderki – Wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji Śląska”, liderka incjatywy zrealizowała inspirującą inicjatywę lokalną w Gminie Irządze. Jej celem było uporządkowanie przestrzeni publicznej, zwiększenie świadomości ekologicznej mieszkańców oraz rozwój aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji klimatycznej. Działania skupiały się na wykorzystaniu lokalnego potencjału w zakresie ekologii – recyklingu, upcyklingu i zapobiegania powstawaniu odpadów – poprzez stworzenie estetycznego i funkcjonalnego miejsca do segregacji śmieci.
Subregion: sosnowiecki
Co udało się zrealizować?
Efekty inicjatywy:
Liczba uczestników zaangażowanych w realizację inicjatywy: 45 osób
Inicjatywa pokazuje, że dzięki zaangażowaniu i współpracy można realnie zmieniać otoczenie na lepsze – z korzyścią dla ludzi, środowiska i przyszłych pokoleń. To kolejny dowód na to, że oddolne działania mają moc budowania świadomej i odpowiedzialnej społeczności.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Eko Zakątek – Siejemy Zieloną Przyszłość
Wnioskodawczyni: Urszula Hutyra
Miejscowość: Żory
Subregion: rybnicki
Miejsce realizacji: Teren Spółdzielni Mieszkaniowej „Nowa”
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: Forma elektroniczna
Działania i efekty Inicjatywy: Na terenie Spółdzielni Mieszkaniowej „Nowa” powstał Eko Zakątek, który jest efektem realizacji Oddolnej Inicjatywy w ramach projektu „Ekoliderki – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji Śląska” przez naszą Uczestniczkę. Na niewielkim nieużytkowanym terenie powstał miły i spokojny kącik relaksu dla mieszkańców osiedla liczącego ok 3700 osób. W realizacji były zaangażowane cztery Ekoliderki, pracownicy SM „Nowa” oraz mieszkańcy osiedla.
Wysiano mieszankę roślin miododajnych, zamontowano cztery edukacyjne tablice oraz dwie ławki. Przeprowadzono również warsztaty edukacyjne, na których powstały budki lęgowe dla ptaków, karmniki, poidełka oraz domki dla jeży. Przestrzeń będzie funkcjonalnym elementem osiedla służącym mieszkańcom latami.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: 4 Ekoliderki oraz pracownicy i mieszkańcy osiedla SM „Nowa”
Dziękujemy wszystkim zaangażowanym za trud włożony w realizacje inicjatywy, za wszelkie działania oraz Pani Urszuli za innowacyjny pomysł.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Tworzymy Leśne Sanktuarium
Wnioskodawczyni: Elżbieta Skrzymowska
Miejscowość: Racibórz
Subregion: rybnicki
Miejsce realizacji: Arboretum Bramy Morawskiej w Raciborzu
Sposób zgłoszenie Inicjatywy: forma elektroniczna
Działania i efekty Inicjatywy: Arboretum Bramy Morawskiej w Raciborzu to przepiękny ogród botaniczny, który został wzbogacony o ustronny zakątek służący wypoczynkowi oraz medytacji.
Inicjatywa polegała na wykonaniu labiryntu z kamieni (otoczaków), który przyciąga uwagę jak również poprawia koncentracje osób relaksujących się w tym miejscu. Wspólnymi siłami zbudowano ekologiczne leżanki z drewna akacjowego a całość inicjatywy wzbogacona została nasadzeniami różnorodnych roślin.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: wolontariusze: Podopieczni Warsztatu Terapii Zajęciowej w Raciborzu, seniorzy, wychowankowie Zakładu Poprawczego w Raciborzu.
Dziękujemy wszystkim zaangażowanym za trud włożony w realizacje inicjatywy w szczególności podopiecznym Warsztatu Terapii Zajęciowej w Raciborzu, Seniorom z Wodzisławia Śląskiego oraz Wychowankom Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich w Raciborzu.
Wnioskodawczyni gratulujemy oryginalnego i nietuzinkowego pomysłu oraz wyjątkowego zaangażowania w realizacje inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Motyli Raj
Wnioskodawczyni: Maria Medwedowska
Miejscowość: Siewierz
Subregion: sosnowiecki
Miejsce realizacji: Miasteczko „Siewierz Jeziorna”
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma elektroniczna
Działania i efekty Inicjatywy: Na terenie miasteczka „Siewierz Jeziorna” powstała inicjatywa „Motyli Raj”, która jest efektem realizacji Oddolnej Inicjatywy w ramach projektu „Ekoliderki – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji Śląska” przez naszą Uczestniczkę.
Nasadzono 14 drzew, 12 lip i 2 klony czerwone, 100 werben, 26 krzewów budlei i tawuł. Posadzone rośliny będą stanowić pożywienie dla pszczół, motyli oraz innych owadów. Drzewa natomiast będą w przyszłości dawać cień i ochłodę stanowiąc również miejsce zamieszkania ptaków w swoich koronach. Postawiono również ceramiczne poidełka dla owadów w kształcie pięknych kwiatów co dodatkowo działa korzystnie na estetykę całego terenu.
Na osiedlu mieszka ok. 1000 osób co stanowi pokaźne grono odbiorców dla stworzonej inicjatywy.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: ponad 10 osób
Dziękujemy wszystkim zaangażowanym w prace przy realizacji projektu oraz inicjatorce działań Pani Marii Medwedowskiej.
W ramach projektu „EkoLiderki – Wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji Śląska”, w miejscowości Rudy zrealizowano oddolną inicjatywę lokalną pod nazwą „Zielone Rudy – Czysty Las”.
Główne cele projektu to:
- promocja selektywnej zbiórki odpadów,
- edukacja ekologiczna mieszkańców w różnym wieku – od dzieci po seniorów.
Lokalizacja: teren przy Zabytkowej Stacji Kolei Wąskotorowej w Rudach
Termin realizacji: maj–sierpień 2025 r.
Subregion: rybnicki
Tereny rekreacyjne w Rudach są chętnie odwiedzane zarówno przez mieszkańców, jak i turystów. Niestety, wcześniej borykały się z problemem zaśmiecenia i dzikich wysypisk. Inicjatywa była odpowiedzią na te wyzwania – powstała przemyślana, estetyczna i funkcjonalna infrastruktura, wspierająca codzienne, ekologiczne nawyki.
Co udało się zrealizować?
- Zakup i montaż 2 zagród śmietnikowych, każda z trzema pojemnikami na odpady oraz miejscem na biodegradowalne rękawiczki i worki
- Umieszczenie banerów edukacyjnych z kodem QR, który przekierowuje do informacji o projekcie i mapy z lokalizacjami punktów selektywnej zbiórki
- Spacery edukacyjne:
- Organizacja pierwszego EkoPikniku w Rudach, z udziałem uczestniczek projektu Wydarzenie odbyło się przy Zabytkowej Stacji Kolei Wąskotorowej i cieszyło się dużym zainteresowaniem.
Efekty inicjatywy:
- Poprawa estetyki i funkcjonalności przestrzeni publicznej
- Zaangażowanie lokalnej społeczności
- Wzrost świadomości ekologicznej
- Wykorzystanie kompetencji przywódczych uczestniczek projektu
- Integracja społeczności i budowanie poczucia sprawczości
Model partycypacyjny i innowacyjność
Inicjatywa a została oparta na modelu partycypacyjnym – mieszkańcy aktywnie włączają się w działania na rzecz środowiska, poprzez codzienne, niewymuszone nawyki wspierane łatwym dostępem do infrastruktury.
Innowacyjny element stanowi połączenie edukacji ekologicznej z technologią: banery z kodami QR umożliwiają szybki dostęp do wiedzy o segregacji oraz lokalizacji punktów zbiórki odpadów.
Lokalizacja: Teren ogólnodostępny przy siedzibie Koła Gospodyń w Fugasówce
Termin realizacji: czerwiec–sierpień
Subregion: Sosnowiecki
Inicjatywa miała na celu stworzenie ogólnodostępnej „Ekologicznej Szafy” – miejsca, w którym mieszkańcy mogą zostawiać i zabierać rzeczy, którym chcą dać drugie życie.
To proste i praktyczne rozwiązanie promuje postawy proekologiczne, dzielenie się oraz ograniczanie marnowania zasobów. Dodatkowym celem było propagowanie gospodarki o obiegu zamkniętym i integracja społeczności lokalnej – wokół idei wymiany przedmiotów, zabawek, książek, i innych rzeczy nadających się do ponownego użycia.
Zrealizowane działania:
- przygotowanie i utwardzenie terenu,
- montaż dwóch szaf wymiennikowych oraz wiaty zabezpieczającej,
- montaż donicy z ziołami przy szafach,
- organizacja wydarzenia otwierającego – wspólne działania, integracja mieszkańców i zapoznanie z ideą „wymiennika”.
Efekty inicjatywy:
- promocja proekologicznych zachowań i ograniczania marnotrawstwa,
- powstanie ogólnodostępnej, trwałej przestrzeni do wymiany rzeczy,
- integracja lokalnej społeczności wokół wspólnego celu.
Liczba osób zaangażowanych: ok. 80 osób
Inicjatywa pokazuje, że dzięki zaangażowaniu i współpracy można realnie zmieniać otoczenie na lepsze, małymi – lokalnymi krokami, promując jednocześnie ideę gospodarki o obiegu zamkniętym, w której przedmiotom nadaje się drugie życie zamiast generować odpady.
Lokalizacja: teren miejscowości Rudy
Subregion: rybnicki
Termin realizacji: maj- sierpień 2025
Cel inicjatywy:
Stworzenie trwałych schronień dla dzikich zwierząt, które w wyniku zmian środowiskowych i wzmożonej obecności ludzi na terenach zielonych coraz częściej poszukują bezpiecznych miejsc do życia. Inicjatywa zakładała montaż budek i domków oraz aktywne zaangażowanie dzieci i mieszkańców w działania na rzecz ochrony przyrody i edukacji ekologicznej.
Zrealizowane działania:
Zakupiono i zamontowano łącznie 49 sztuk elementów wspierających lokalną faunę.
Wszystkie elementy zostały złożone przez lokalną społeczność podczas lekcji ekologicznych oraz pikniku ekologicznego.
Na wszystkich elementach zamontowano tabliczki z kodami QR, które przekierowują do stron internetowych zawierających opisy poszczególnych gatunków oraz wskazówki dotyczące ich ochrony.
Efekty inicjatywy:
- Utworzenie bezpiecznych schronień dla lokalnych gatunków zwierząt,
- Zwiększenie świadomości ekologicznej dzieci i dorosłych,
- Aktywne zaangażowanie społeczności lokalnej – dzieci, nauczycieli, mieszkańców, leśników,
- Integracja mieszkańców wokół idei troski o środowisko naturalne,
- Wzbogacenie lokalnej przestrzeni o elementy przyjazne przyrodzie.
Realizacja inicjatywy pokazała, że wspólne działania – nawet w niewielkiej skali – mogą realnie przyczynić się do poprawy warunków życia dzikich zwierząt oraz zintegrować społeczność wokół idei ekologii i troski o lokalne środowisko
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Moja mała retencja – stop betonozie
Wnioskodawczyni: Marta Zakaszewska
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Zespół Szkół Budowlano-Ceramicznych w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Ustawiono zbiornik na deszczówkę. Utworzono ogród wertykalny na płaskim dachu budynku graniczącym ze szkolą oraz postawiono donice z roślinnością zimozieloną. Ogród na płaskim dachu na wysokości 1 m na powierzchni betonowej w nasłonecznionym miejscu jest doskonałym miejscem do życia dla sukulentów (rojnik, rozchodnik). Roślinność została zabezpieczona zrębkami pozyskanymi w ramach współpracy z MZUK oraz szyszkami z pobliskich modrzewi. W murku wykonano odpływy aby nadmiar wody deszczowej nawadniał donice ustawione poniżej. Zbudowano również trzykomorowy kompostownik z palet z recyklingu.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: Uczniowie, nauczyciele oraz obsługa techniczna szkoły
Dziękujemy wszystkim zaangażowanym w szczególności uczniom, nauczycielom oraz Wnioskodawczyni Pani Marcie Zakaszewskiej za zrealizowanie oryginalnej inicjatywy, która swoją zielenią ożywiła zdominowaną przez betonoze architekturę krajobrazu szkoły.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Wesoły zakątek
Wnioskodawczyni: Małgorzata Kulińska
Miejscowość: Mysłowice
Miejsce realizacji: Szkoła Podstawowa nr 15 z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Alfreda Szlarskiego w Mysłowicach ul. Piastów Śląskich 8
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma elektroniczna
Działania i efekty Inicjatywy: Stworzenie donic z nasadzeniami kwiatów wspólnie z dziećmi. Inicjatywa miała na celu ożywienie kopalnianego otoczenia w pobliżu szkoły. Wszystko zostało wykonane własnymi siłami przez dzieci oraz personel szkolny. Donice będą służyć latami ponieważ co roku można nasadzić w nich różne rośliny. Ponadto powstała również oryginalna kronika projektu, gdzie udokumentowano wszystkie działania. Kronika będzie miłą pamiątką realizowanej inicjatywy do której zawsze będzie można wrócić.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: wnioskodawczyni oraz wolontariusze
Dziękujemy Pani Małgorzacie za pomysł upiększenia terenu i za zaangażowanie w działania oraz uczniom i personelowi szkoły za pomoc w realizacji inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Zapylanie to przetrwanie
Wnioskodawczyni: Agnieszka Ratyna
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Zespół Szkół Budowlano-Ceramicznych w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Inicjatywa polegała na nasadzeniu sadu owocowego oraz przygotowaniu terenu pod łąkę kwietną. Drzewa owocowe nasadzono w dużych skrzyniach ogrodowych co bardzo poprawia estetykę terenu oraz zabezpiecza je przed uszkodzeniami mechanicznymi. Zbudowano i rozmieszczono hotele dla owadów co w efekcie przyczyni się wsparcia zapylaczy, które chętnie będą korzystać z drzew owocowych.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: ok. 100 osób
Serdeczne podziękowania za pomysł i zaangażowanie dla Pani Agnieszki Ratyny oraz dla uczniów za pomoc w realizacji inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Miasteczko owadów Hani – Zielona transformacja w praktyce
Wnioskodawczyni: Hanna Skrzypiec
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Szkoła Podstawowa nr 6 im. Noblistów Polskich w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Stworzono przyjazną przestrzeń dla owadów zapylających. Uczniowie samodzielnie wykonali duże hotele dla owadów, które zainstalowano na terenie zielonym szkoły.
Ponadto nasadzono wiele rodzajów roślin miododajnych, które będą źródłem obfitości dla zapylaczy zamieszkujących hotele. Całość estetycznie ogrodzono płotkiem, który pomalowano.
Przeprowadzono również zajęcia ogrodnicze dla dzieci, jak również omówiono kluczowe znaczenie roślin i owadów zapylających w ekosystemie.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: nauczyciele, pracownicy szkoły oraz dzieci z rodzicami
Serdecznie dziękujemy za zaangażowanie i poświęcenie Pani Hannie Skrzypiec, która jest pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz wszystkim uczniom i nauczycielom, którzy uczestniczyli w realizacji Oddolnej Inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Stojący zielnik
Wnioskodawczyni: Bożena Czachowska
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Dom Pomocy Społecznej „Nasz Dom” w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Na terenie zielonym należącym do DPS „Nasz Dom” utworzony został przyjazny ogród, który w przyszłości będzie służył mieszkańcom DPS jak również odwiedzającym ich gościom. Własnoręcznie zbudowano cztery pergole, będące miejscem odpoczynku i relaksu.
Utworzono kwiatowe skrzynie cieszące oczy i będące estetycznym dodatkiem do całości. Nasadzono również krzewy oraz drzewa owocowe.
Ponadto stworzono trzy duże budki dla jeży, oraz karmniki i budki lęgowe dla ptaków, co przyczyni się do wsparcia ekosystemu, jak również pomocy zwierzętom w najcięższym okresie zimowym. Mieszkańcy DPS będą mogli obserwować zwierzęta zamieszkujące ogród w ich naturalnym środowisku, karmić je i troszczyć się o nie.
Latem, gdy drzewka zaowocują mieszkańcy będą mogli dosłownie korzystać z owoców swojej pracy, wypoczywając w zacisznym ogrodzie wśród śpiewu ptaków.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: pracownicy i mieszkańcy Domu Pomocy Społecznej oraz ich rodziny
Serdecznie dziękujemy za zaangażowanie i poświęcenie Pani Bożenie Czachowskiej, która jest pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz wszystkim mieszkańcom i pracownikom DPS „Nasz Dom”, którzy uczestniczyli w realizacji Oddolnej Inicjatywy.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Czyste powietrze wśród krzewów i kwiatów – kolorowa i ekologiczna Aleja Majowa w Gliwicach
Wnioskodawczyni: Maria Trojnar
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Aleja Majowa w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Inicjatywa polegała na zainstalowaniu 5 zbiorników na deszczówkę przy wysokich budynkach wielorodzinnych znajdujących się przy Alei Majowej.
Ponadto utworzono rabatki kwiatowe, gdzie zasadzono hortensje, natomiast całość estetycznie ogrodzono drewnianymi płotkami rabatowymi.
Zbiorniki gromadzące wodę deszczowa przyczynią się w dużej mierze do jej oszczędzania przy podlewaniu roślinności.
Działania zintegrowały lokalną społeczność, promując postawy ekologiczne oraz zainteresowały wielu mieszkańców, pokazując, jak łatwo można zmienić coś w swoim otoczeniu.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: 30 osób
Serdecznie dziękujemy za zaangażowanie i poświęcenie Pani Marii Trojnar, która jest pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz wszystkim, którzy uczestniczyli w realizacji Oddolnej Inicjatywy.
Lokalizacja: skwer przy ul. Hallera, Cieszyn
Termin realizacji: wrzesień–październik 2025 r.
Subregion: bielski
Skwer zlokalizowany jest w centrum Cieszyna, w bezpośrednim sąsiedztwie zwartej zabudowy mieszkaniowej. Przestrzeń ta była częściowo zaniedbana, z niewykorzystanym potencjałem przyrodniczym. Inicjatywa odpowiedziała na potrzeby lokalnej społeczności – uporządkowano teren i wprowadzono rozwiązania sprzyjające bioróżnorodności.
Działania te stanowią pierwszy etap planowanego przez liderkę projektu szerszego zagospodarowania tego terenu – w przyszłości mają się tam pojawić także elementy wypoczynkowe i utwardzone ścieżki. Dzięki inicjatywie możliwe było zainicjowanie tych zmian i zwrócenie uwagi mieszkańców na wartość tego miejsca.
Główne cele inicjatywy:
- wzbogacenie przestrzeni miejskiej o przyjazne elementy przyrodnicze,
- rozwijanie wrażliwości przyrodniczej u dzieci, młodzieży i dorosłych,
- integracja lokalnej społeczności wokół wspólnego celu,
Co udało się zrealizować?
- Uporządkowanie skweru – wykoszenie poboczy ścieżek i przeprowadzenie prac porządkowych,
- Zakup i montaż 12 elementów habitatowych:
budki lęgowe dla ptaków, domki dla nietoperzy i jeży, hotele dla owadów, - Usunięcie martwych konarów i ułożenie pryzm gałęzi jako schronień dla jeży,
- Nasadzenie drzew i krzewów – posadzono 2 głogi (drzewa miododajne) oraz 1 krzew,
- Ozdabianie elementów habitatowych przez lokalnych mieszkańców,
- Organizacja spaceru edukacyjnego – wydarzenia podsumowującego inicjatywę, połączonego z przekazaniem wiedzy o roli każdego z zamontowanych habitatów.
Efekty inicjatywy:
- poprawa estetyki i funkcjonalności przestrzeni miejskiej i zielonej,
- zwiększenie bioróżnorodności w centrum miasta i stworzenie mikroekosystemów,
- budowanie poczucia sprawczości wśród mieszkańców – wspólna praca i działania na rzecz przestrzeni publicznej,
- wykorzystanie kompetencji przywódczych uczestniczki projektu,
- rozpoczęcie procesu przekształcania zaniedbanego skweru w atrakcyjną i przyjazną przestrzeń rekreacyjno-przyrodniczą.
Lokalizacja: ogród Fundacji Ekologicznej Arka, Bielsko-Biała
Termin realizacji: wrzesień–październik 2025 r.
Subregion: bielski
Opis inicjatywy
Przy ogrodzie Fundacji Ekologicznej Arka w Bielsku-Białej powstała zielona przestrzeń otwarta dla lokalnej społeczności .Inicjatywa miała na celu podniesienie świadomości ekologicznej, stworzenie miejsca spotkań międzypokoleniowych, edukacji oraz działań na rzecz klimatu.
Do tej pory fundacja nie mogła prowadzić regularnych zajęć na zewnątrz przy swojej siedzibie – brakowało elementów małej architektury. Dzięki realizacji oddolnej inicjatywy udało się stworzyć funkcjonalną przestrzeń edukacyjno-integracyjną, wzbogaconą o rośliny miododajne, infrastrukturę ogrodową oraz budek lęgowych, domku dla jeża
Główne cele inicjatywy:
- Zaangażowanie mieszkańców w działania na rzecz środowiska i zielonej transformacji,
- Edukacja ekologiczna poprzez praktyczne działania w ogrodzie,
- Promocja zielonej przestrzeni jako miejsca integracji społecznej,
- Wspieranie lokalnej społeczności w adaptacji do zmian klimatycznych.
Co udało się zrealizować?
- Nasadzenia:
- 20 krzewów cisów – tworzących „ptasią stołówkę”,
- 20 jeżówek i 20 werben – roślin miododajnych wspierających zapylacze.
2. Budowa elementów ogrodu:
- Skręcanie i ustawienie ławek ogrodowych,
- Budowa karmnika, budek lęgowych dla ptaków i domków dla jeży i zapylaczy.
3. Opracowanie przestrzeni edukacyjnej – powstała zewnętrzna pracownia służąca warsztatom i lekcjom plenerowym.
Efekty inicjatywy:
- Powstanie funkcjonalnej zielonej przestrzeni – dostępnej dla mieszkańców, dzieci, gości i beneficjentów działań Fundacji,
- Zwiększenie świadomości ekologicznej – poprzez edukację, działania praktyczne i aktywny udział społeczności,
- Działania na rzecz klimatu – poprzez dobór roślin, które wspierają bioróżnorodność, oczyszczają powietrze i magazynują wodę,
- Wzmocnienie kompetencji liderskich – liderka inicjatywy wykorzystała wiedzę i umiejętności zdobyte w projekcie EkoLiderki wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji Śląska
Trwałość inicjatywy
Nowo powstały ogród będzie nadal wykorzystywany przez Fundację Ekologiczną Arka jako miejsce warsztatów, spotkań z mieszkańcami, lekcji przyrodniczych oraz działań integrujących społeczność.
Lokalizacja: teren przy przedszkolu
Subregion: tyski
Termin realizacji; październik -grudzień
Tworzenie ogrodu przyjaznego motylom na terenie przedszkola odpowiedziało na potrzebę zwiększenia kontaktu dzieci z przyrodą, kształtowania ich postaw proekologicznych oraz rozwijania świadomości ekologicznej już od najmłodszych lat.
Ogród motyli umożliwia obserwację cyklu życia owadów, uczy wrażliwości na potrzeby innych istot i pozwala dzieciom uczyć się poprzez doświadczanie – dotyk, zapach, barwy roślin i obecność owadów zapylających. To miejsce łączy funkcję edukacyjną, integracyjną i rekreacyjną, wspierając rozwój dzieci w duchu bliskości z naturą.
Cel inicjatywy:
Stworzenie zielonej, edukacyjnej przestrzeni przy przedszkolu, która:
- rozwija wrażliwość przyrodniczą u dzieci,
- integruje lokalną społeczność,
- wspiera bioróżnorodność.
Zrealizowane działania:
- Uprzątnięcie terenu i przygotowanie go pod nasadzenia,
- Wyrównanie i rozłożenie ziemi,
- Sadzenie roślin
- Organizacja wydarzenia otwierającego: „Bal Motyli”, którego motywem przewodnim były właśnie motyle.
Efekty inicjatywy:
- Utworzenie funkcjonalnej i estetycznej przestrzeni zielonej,
- Zaangażowanie społeczności lokalnej we wspólne działania,
- Promowanie postaw proekologicznych wśród dzieci
- Wzrost bioróżnorodności poprzez dobór roślin przyjaznych zapylaczom.
Liczba osób zaangażowanych w realizacje inicjatywy: 25 osób
Realizacja inicjatywy pokazała, jak już od najmłodszych lat można skutecznie zaszczepiać w dzieciach troskę o przyrodę. Poprzez wspólne działania, edukację i zabawę, „Motyli Zakątek” stał się nie tylko pięknym miejscem, ale także przestrzenią budowania ekologicznej świadomości przyszłych pokoleń.
Nazwa Oddolnej Inicjatywy: Natura kołem się toczy
Wnioskodawczyni: Izabela Szlachcic-Śmigowska
Miejscowość: Lędziny
Subregion: tyski
Miejsce realizacji: Działka miejska znajdująca się przy Urzędzie Miasta w Lędzinach nieopodal lasu.
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma elektroniczna.
Działania i efekty Inicjatywy: Głównym założeniem Oddolnej Inicjatywy było wyposażenie istniejącego już sadu miejskiego w potrzebny sprzęt, służący do jego utrzymania oraz szeroko pojętej pielęgnacji.
Zamontowano zbiorniki na wodę deszczową, które w okresie letnim będą zapewniać roślinom oraz drzewom owocowym stały dostęp do wody. Mieszkańcy biorący udział w realizacji Inicjatywy własnoręcznie stworzyli kompostownik, który w naturalny ekologiczny sposób będzie przyczyniał się do biodegradacji odpadów, zapewniając nawóz na przyszłe sezony.
Ponadto z udziałem najmłodszych wolontariuszy powstały hotele oraz unikatowe poidełka dla owadów, co znacznie poprawi populacje zapylaczy w mieście. Dodatkowo nasadzono rośliny miododajne wabiące te owady.
Ogród miejski w Lędzinach jest otwarty dla wszystkich mieszkańców, jak również osób odwiedzających miasto, pełni bowiem funkcje idealną do wypoczynku oraz relaksu, a bliskość lasu harmonijnie komponuje się z całością przestrzeni. W okresie letnim można skorzystać również z darów natury, jakie oferują drzewka owocowe.
Wnioskodawczyni dodatkowo poprowadziła ciekawe warsztaty na temat kiszenia buraków oraz ich zdrowotnych właściwościach. Warsztaty zakończyło wspólne ognisko integrujące lokalną społeczność.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: ok. 15 osób
Dziękujemy wszystkim zaangażowanym w realizację Inicjatywy, w szczególności Pani Izabeli Szlachcic-Śmigowskiej, która pokazała, że chcieć to móc nie jest tylko pustym frazesem oraz jak łatwo można wspólnie zadbać o zielone przestrzenie miejskie, z których wszyscy możemy potem skorzystać.
Wnioskodawczyni: Krystyna Stankowska
Miejscowość: Gliwice
Subregion: gliwicki
Miejsce realizacji: Skwerek przy ul. Czernego w Gliwicach
Sposób zgłoszenia Inicjatywy: forma papierowa
Działania i efekty Inicjatywy: Zielony teren pomiędzy blokami został wzbogacony o klomby kwietne, które będą cieszyć oczy mieszkańców osiedla, jak również całego miasta Gliwice, gdyż skwer jest często uczęszczanym miejscem do spacerów oraz wypoczynku.
Różnorodność roślin będzie bogatym środowiskiem dla owadów oraz estetycznym elementem krajobrazu.
Różnorodność kształtów klombów komponuje się idealnie z naturalnym zielonym terenem pomiędzy blokami.
Ilość osób zaangażowanych w realizację Inicjatywy: członkowie Klubu Seniora oraz wolontariusz i mieszkańcy osiedla SM im. Żwirki i Wigury
Serdecznie dziękujemy za zaangażowanie i poświęcenie Pani Krystynie Stankowskiej, która jest pomysłodawczynią całego przedsięwzięcia oraz wszystkim, którzy uczestniczyli w realizacji Oddolnej Inicjatywy.
Lokalizacja: Szkoła Podstawowa 64 w Katowicach, subregion katowicki
Termin realizacji: listopad 2025 – styczeń 2026
Celem inicjatywy było stworzenie trwałej przestrzeni edukacyjnej przy szkole oraz aktywizacja społeczności szkolnej we wspólnych działaniach na rzecz przyrody. Dotąd niezagospodarowany teren przy szkole został przekształcony w przestrzeń służącą codziennej obserwacji i nauce.
Zrealizowane działania:
Zegar Linneusza – stworzony z wykorzystaniem zużytych opon przyniesionych przez rodziców. Zasadzenie roślin rozkwitających o różnych porach dnia pozwoliło dzieciom obserwować rytm życia przyrody.
6 mini szklarni – umożliwiających uprawę i obserwację roślin.
Domek dla owadów – wykonany z naturalnych materiałów zebranych przez dzieci podczas zajęć terenowych.
Edukacja w praktyce – warsztaty i wspólne prace ogrodowe zwiększyły zaangażowanie całej społeczności szkolnej.
Efekty inicjatywy:
• powstanie funkcjonalnej, zielonej przestrzeni edukacyjnej,
• wzmocnienie współpracy i integracji rodziców, uczniów i nauczycieli,
• wprowadzenie praktycznej edukacji ekologicznej do życia szkoły,
• trwałe zmiany w infrastrukturze – służące nauce i obserwacji przyrody przez kolejne lata.
Trwałość inicjatywy:
Nasadzenia, mini szklarnie i Zegar Linneusza będą stale wykorzystywane jako narzędzia dydaktyczne. Inicjatywa pokazała, że wspólne działania – nawet na niewielką skalę – mogą przynieść realne zmiany w otoczeniu, inspirować i edukować młode pokolenia w duchu ekologii i współodpowiedzialności.
Lokalizacja: ścieżki leśne w Pilicy, subregion sosnowiecki
Termin realizacji: listopad 2025 – luty 2026
W ramach oddolnej inicjatywy zrealizowano działania o charakterze integracyjno-edukacyjnym, których celem było zwiększenie świadomości ekologicznej mieszkańców oraz wzmocnienie zaangażowania lokalnej społeczności w działania na rzecz ochrony przyrody.
Zrealizowane działania:
- organizacja spotkań z udziałem lokalnej społeczności, podczas których omawiano, jak ważną rolę pełnią ptaki w prawidłowym funkcjonowaniu ekosystemu oraz w utrzymaniu równowagi przyrodniczej. Uczestnicy dowiedzieli się również, czym należy dokarmiać ptaki zimą oraz jak robić to w sposób odpowiedzialny i bezpieczny dla zwierząt
- wspólne wykonanie 20 karmników dla ptaków
- przygotowanie skrzyni do przechowywania ziarna
- montaż karmników przy ścieżkach leśnych dostępnych dla mieszkańców
Efekty inicjatywy:
- zwiększenie świadomości ekologicznej uczestników
- integracja mieszkańców wokół wspólnego celu
- powstanie trwałej infrastruktury wspierającej lokalną faunę
- aktywizacja społeczności do dalszych działań proekologicznych.
Karmniki oraz skrzynia do przechowywania pokarmu będą wykorzystywane w kolejnych latach. Planowane są dalsze działania angażujące społeczność w dbanie o zwierzęta i utrzymanie infrastruktury, co sprzyja budowaniu długofalowej odpowiedzialności za lokalne środowisko naturalne.
Lokalizacja: ROK w Bielsku-Białej
Termin realizacji: styczeń–marzec
Subregion: bielski
Celem inicjatywy było stworzenie ogólnodostępnej przestrzeni, która została przekształcona w zieloną strefę, sprzyjającą wyciszeniu oraz wspierającą zdrowie psychiczne. Dodatkowo utworzono przestrzeń bookcrossingu. Wcześniej przestrzeń ta nie była miejscem zachęcającym do odpoczynku ani spędzania czasu – brakowało w niej elementów sprzyjających relaksowi, estetyki oraz funkcji integracyjnych
W ramach inicjatywy osiągnięto następujące rezultaty:
• powstanie funkcjonalnej, zielonej przestrzeni – rośliny sprawiają, że wnętrza stają się bardziej przyjazne, przyczyniają się do oczyszczania powietrza oraz wpływają na wzrost wydajności i koncentracji,
• wzmocnienie współpracy i integracji pracowników oraz lokalnej społeczności,
• trwałe zmiany w infrastrukturze – stworzenie przestrzeni sprzyjającej odpoczynkowi oraz wymianie książek.
Trwałość inicjatywy:
Efekty projektu będą utrzymywane także po jego zakończeniu. Stworzona przestrzeń będzie dostępna dla pracowników oraz lokalnej społeczności, służąc jako miejsce odpoczynku i integracji. Użytkownicy będą dbać o jej utrzymanie, pielęgnację roślin oraz porządek.
Dodatkowo przestrzeń będzie wykorzystywana do odpoczynku, a bookcrossing umożliwi ciągłą wymianę książek, angażując kolejne osoby. Dzięki temu inicjatywa będzie miała długofalowy charakter
